Kategori arşivi: Osmanlıca Türkçe Sözlük

Derc Nedir?

Kelime Kökeni: Arapça 

– Gazete yazma

– Arasına sokma, sıkıştırma

– Bir araya getirme, biriktirip toplama

Cümle içinde kullanımı: “Yazdığı şiirleri ve makaleleri derc ederek bir dergide yayınlanmaya çalışıyor. “

Özür-hah Nedir?

Kelime Kökeni: Arapça-uzr, Farsça-hâh

– Affını dileyen kimse, özür dileyen, bağışlanmasını isteyen kişi

Cümle içinde kullanımı:” Onca kabahatin ardından özür-hâh mektubu yazarak affolmayı bekliyor.

Niyaz Ayini Nedir?

Kelime Kökeni: Farsça-niyâz+âyîn, Arapça-î

– Mevlevi dergahlarında niyaz icrası sırasında bestelenmiş şiir okuma, müzik eserleri

Cümle içinde kullanımı: “Sema töreni esnasında mukabelenin biraz daha devam etmesi için Niyâz Âyini eşliğinde Niyâz Mukâbelesi yapılmaktadır. “

Nisvaniyyet Nedir?

Kelime Kökeni: Arapça 

– Kadınlık, kadın olmak için gerek olan nitelik ve erdemi taşıma

– Feminite

Cümle içinde kullanımı: “Nisvaniyyeti ile duruşuyla tam bir İstanbul hanımefendisidir.”

Neffah Nedir?

Kelime Kökeni: Arapça 

– İyilik yapmayı seven kimse, hayırsever

– Kokusu çok olan, kokulu

Cümle içinde kullanımı: “Rahmetli iyilikle dolu neffah birisiydi, toprağı bol olsun.”

Nasihat-amiz Nedir?

Kelime Kökeni: Arapça-nasîhat, Farsça-âmîz

– Ders alınacak söz, öğüt alınacak söz

Cümle içinde kullanımı: “Feyz al, nasîhat-âmîz dinle; insan hatalarından da yanlışından da dönen bir canlıdır.”

İbra Nedir?

Kelime Kökeni: Arapça 

– Aklama, temize çıkma, suçsuz olduğunun ortaya çıkması

Cümle içinde kullanımı: “Yeğenim mahkeme tarafından ibrâ edildi, bende rahat bir nefes alabildim sonunda. “

İbtika Nedir?

Kelime Kökeni: Arapça 

– Göz yaşı akıtma, ağlama, ağlamak eylemi

Cümle içinde kullanımı: “Niçin ibtika edersin be küçüğüm, yazık değil mi bu yaşlara?”

 

Tuyur Nedir?

Kelime Kökeni: Arapça 

– Peşpeşe iade etmek, sırasıyla geri çevirmek

– Kuşlar, omurgalı hayvanlardan geniş bir grup

Cümle içinde kullanımı: “Yaz bitimine yakın göçmen tuyûr sürüleri semayı süsleyecek.”