Kelime Bulucu-Kelimelik Bulucusu-Nedir Nedemek -Zıt Anlamı-Eş Anlamı

Kitabın adı “Sodom ve Gomore”, Tevrat’ta (ve İncil’de) geçen iki şehir olan Sodom ve Gomoradan gelir. Bu şehirler, ahlaki çöküntü, yozlaşma, şehvet, ve toplumsal bozulma ile özdeşleşmiştir. Tanrı’nın gazabına uğrayarak yok edildikleri anlatılır. Bu isim, kitapta anlatılanların bu dini-ahlaki simgelerle ilişkilendirildiğini gösterir.

Bu bağlamda, Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun Sodom ve Gomore adlı romanında:

• İstanbul’un işgal yıllarındaki hali, yani Osmanlı’nın son döneminde toplumun içine düştüğü ahlaki ve kültürel yozlaşma,

• Özellikle İstanbul’daki seçkin sınıfın Batılı işgalcilere hayranlığı ve kendi değerlerinden kopuşu,

• Kadın-erkek ilişkilerinde yaşanan yozlaşmalar ve boşluklar,

Tevrat’taki bu iki şehre bir benzetmeyle anlatılır.

Özetle:

“Sodom ve Gomore”, romanda anlatılan toplumun ahlaki çöküşünü, yozlaşmasını ve değer yitimini vurgulayan bir metafordur. Kitabın adı, bu durumu çarpıcı ve sert bir şekilde eleştirmek için seçilmiştir.

Bel açık emar (Lomber MRG), bel bölgesinin detaylı görüntülerini elde etmek için manyetik rezonans görüntüleme (MRG) teknolojisi kullanılarak yapılan bir görüntüleme yöntemidir. “Açık emar”, özellikle kapalı alan korkusu (klostrofobi) olan hastalar için tasarlanmış, daha ferah bir MR cihazıdır. İşlem genel olarak şu şekilde gerçekleşir:

---

🔹 Bel Açık Emar Nasıl Çekilir?

1. Hazırlık:

   • Üzerinizde metal takı, saat, kemer, toka gibi manyetik alanla etkileşime girebilecek eşyalar varsa çıkarmanız istenir.

   • Rahat kıyafetler giyilmesi tercih edilir; bazen hastane önlüğü verilebilir.

   • Emar cihazına girerken herhangi bir metal implantınız, kalp pili, protez vb. varsa bunu önceden bildirmeniz gerekir.

2. Pozisyon Alma:

   • Hasta, açık emar cihazının uygun platformuna sırt üstü veya gerekirse yüzüstü olarak yatırılır.

   • Bel bölgesi doğru şekilde görüntülenebilmesi için genellikle dizlerin altına yastık konularak omurga düzleştirilir.

3. Cihazın Hazırlanması:

   • Açık emar cihazları genellikle iki yan tarafı açık olan büyük bir daire şeklindedir. Klostrofobisi olan hastalar için daha konforludur.

   • Bel bölgesine özel bir “coil” (alıcı parça) yerleştirilir. Bu, görüntü kalitesini artırmak içindir.

4. Görüntüleme Süreci:

   • Çekim süresi ortalama 20–40 dakika sürer.

   • İşlem sırasında hareketsiz kalmak çok önemlidir, aksi takdirde görüntüler bulanık olabilir.

   • İşlem esnasında cihazdan çeşitli sesler (vuruntu, vınlama gibi) gelebilir, bu normaldir.

5. Gerekirse Kontrast Madde Kullanımı:

   • Doktor gerekli görürse, damar yoluyla kontrast madde verilebilir (özellikle tümör, enfeksiyon ya da damar yapıları için).

   • Kontrast madde genellikle risksizdir ama alerji geçmişi olanlar önceden belirtmelidir.

---

📌 Açık Emar’ın Avantajları:

• Klostrofobisi olanlar için ideal.

• Kilolu hastalar için daha rahat.

• Daha az gürültülü olabilir (modele göre değişir).

E-tebligat (elektronik tebligat), resmi bildirimlerin elektronik ortamda yapılmasını sağlayan bir sistemdir. E-tebligatınızın olup olmadığını öğrenmek için aşağıdaki yolları izleyebilirsiniz:

---

1. e-Devlet Üzerinden Öğrenme

• Adımlar:

  1. https://www.turkiye.gov.tr/ adresine gidin.

  2. T.C. kimlik numaranız ve şifrenizle giriş yapın.

  3. Arama çubuğuna “e-Tebligat” yazın.

  4. Aşağıdaki kurumlardan gelen tebligatları görüntüleyebilirsiniz:

     • Adalet Bakanlığı (UYAP e-Tebligat)

     • Gelir İdaresi Başkanlığı

     • Gümrük ve Ticaret Bakanlığı

     • PTT e-Tebligat sistemi (PTT e-Tebligat adresiniz varsa)

---

2. UYAP Vatandaş Portalı (Mahkeme Tebligatları için)

• Adres: https://vatandas.uyap.gov.tr/

• E-imza, mobil imza ya da e-Devlet üzerinden giriş yaparak adınıza yapılmış mahkeme tebligatlarını görebilirsiniz.

---

3. PTT e-Tebligat Sistemi

• Eğer PTT üzerinden tanımlı bir e-tebligat adresiniz varsa (örneğin ticari işletmeler için zorunludur), https://www.etebligat.gov.tr/ adresinden giriş yaparak tebligatlarınızı görebilirsiniz.

---

4. Vergi Dairesi / GİB e-Tebligat

• Gelir İdaresi Başkanlığı’nın e-tebligat sistemine kayıtlıysanız (özellikle şirketler için), https://intvrg.gib.gov.tr/ adresinden tebligatlarınızı kontrol edebilirsiniz.

---

5. SMS veya E-posta Bildirimi

• Sisteme kayıt sırasında verdiğiniz e-posta ya da cep telefonu numarasına gelen uyarılardan da e-tebligatınız olup olmadığını anlayabilirsiniz. Ancak asıl geçerli olan bildirim sistemdeki görüntüdür.

---

Ek Bilgi:

• E-tebligat tarihinden itibaren yasal süreler başlar (örneğin 5 gün içinde itiraz gibi). Bu nedenle düzenli kontrol etmek önemlidir.

Niğde’nin yöresel kıyafetleri, Orta Anadolu’nun geleneksel Türk kültürünü yansıtan giyim unsurlarını taşır. Hem kadın hem de erkek kıyafetlerinde işçilik, renk ve desen açısından zenginlik göze çarpar. İşte Niğde’nin yöresel kıyafetlerinin temel unsurları:

---

Kadın Yöresel Kıyafetleri:

1. Bindallı:

   • Kadife veya atlas kumaştan yapılır.

   • Üzerine sırma veya sim işlemeler işlenmiştir.

   • Genellikle düğünlerde veya özel günlerde giyilir.

2. Üç Etek:

   • Etek kısmı üç parçadan oluşan, hareket kolaylığı sağlayan geleneksel bir kıyafettir.

   • Renkli kumaşlardan dikilir, çoğu zaman desenlidir.

3. Şalvar:

   • Belden bol ve paçaları dar olan, desenli kumaştan yapılan pantolon türü.

   • Günlük kullanımda tercih edilir.

4. İç Gömlek (Mintan):

   • Beyaz veya açık renkli, hafif kumaştan yapılır.

   • Üzerine yelek veya cepken giyilir.

5. Cepken/Yelek:

   • Kadife veya sim işlemeli kumaşlardan yapılır.

   • Genellikle bele kadar uzanır ve dar kesimlidir.

6. Başörtüsü (Yazma/Çember):

   • Oyalı veya boncuklu kenarları olan yazmalar kullanılır.

   • Başörtüsü bağlama tarzı evli/bekâr kadınlarda farklılık gösterebilir.

7. Aksesuarlar:

   • Bel kemeri, gümüş takılar, boncuk kolyeler, el yapımı işlemeler sıkça görülür.

---

Erkek Yöresel Kıyafetleri:

1. Zıvga (Şalvar):

   • Geniş paçalı, koyu renkli pantolon türüdür.

   • Günlük yaşamda kullanılmıştır.

2. Gömlek ve Yelek:

   • Beyaz keten gömlek üzerine, desenli veya sade yelek giyilir.

   • Yelekler bazen cepken şeklinde olur ve işlemelidir.

3. Cepken:

   • Kollu ya da kolsuz olabilir, genellikle işlemelidir.

4. Kuşak:

   • Bele sarılan geniş kumaş parçasıdır.

   • Hem estetik hem de pratik amaçla (silah, tütün kesesi taşımak için) kullanılır.

5. Kepenek veya Aba:

   • Kış aylarında giyilen, yünlü kalın üstlük.

6. Başlık (Poşu/Serpuş/Fes):

   • Erkekler başlarına genellikle poşu sarar ya da fes giyer.

   • Renkler ve sarış biçimi bazen sosyal statüyle ilişkilendirilmiştir.

---

Ayakkabılar:

• Çarık: Deriden yapılan, el yapımı geleneksel ayakkabıdır.

• Kadınlar bazen işlemeli terlik ya da renkli çoraplar giyer.

Bebekler genellikle birkaç nedenden dolayı güler, ve bu gülme hem refleksif hem de sosyal bir davranış olabilir. İşte bebeklerin nasıl ve neden güldüğüne dair bazı bilgiler:

1. Refleks Gülümseme (Yenidoğan Dönemi)

• 0–6 hafta arasında: Bu dönemdeki gülümsemeler genellikle istemsizdir ve refleksif olarak ortaya çıkar. Bebek genellikle uykuda veya rahatken gülümser.

• Bu gülmeler henüz sosyal bir anlam taşımaz, ama sinir sistemi gelişiminin bir göstergesidir.

2. Sosyal Gülümseme (6–8 haftadan itibaren)

• 6–8 haftalıkken: Bebek artık insan yüzlerine tepki vererek bilinçli şekilde gülümsemeye başlar.

• Anne-baba ya da tanıdık bir yüz, ses tonu, göz teması gibi sosyal uyaranlar bu gülümsemeyi tetikler.

3. Sesli Gülme (Yaklaşık 3–4 aylıkken)

• Bebekler 3–4 ay civarında sesli şekilde gülmeye başlar.

• Örneğin: Gıdıklanmak, komik yüz ifadeleri, “ce-ee” oyunu, annenin ses tonundaki neşelilik bu kahkahaları tetikleyebilir.

4. Taklit ve Sosyal Öğrenme

• Bebekler çevrelerinden gördüklerini taklit eder. Gülümseyen ve gülen insanlara karşılık vererek gülmeyi öğrenirler.

Alexandre Lacazette, Fransa doğumludur. 28 Mayıs 1991’de Lyon şehrinde dünyaya gelmiştir. Ancak ailesi aslen Guadeloupe kökenlidir. Guadeloupe, Karayipler’de yer alan ve Fransa’ya bağlı bir ada bölgesidir. Yani Lacazette, Fransız vatandaşıdır ve köken olarak Guadeloupe asıllıdır.

🍫 Islak Kurabiye Tarifi

Malzemeler

Kurabiye hamuru için:

• 125 gram margarin veya tereyağı (oda sıcaklığında)

• 1 çay bardağı sıvı yağ

• 1 çay bardağı pudra şekeri

• 1 adet yumurta

• 3 yemek kaşığı kakao

• 1 paket vanilin

• 1 paket kabartma tozu

• 2 – 2,5 su bardağı un (kontrollü ekleyin)

Şerbeti için:

• 1 su bardağı toz şeker

• 1 su bardağı su

Üzeri için:

• Hindistan cevizi, Antep fıstığı tozu veya çikolata sosu (isteğe bağlı)

---

Hazırlık Aşamaları

1. Şerbeti Hazırlayın

• Şeker ve suyu küçük bir tencerede karıştırın.

• Kaynamaya başladıktan sonra 5 dakika kadar kaynatın.

• Ocaktan alın, soğumaya bırakın. (Şerbet soğuk olmalı.)

2. Kurabiye Hamuru

• Oda sıcaklığındaki tereyağı/margarini bir kaba alın.

• Üzerine sıvı yağ, pudra şekeri, yumurta, kakao, vanilin ve kabartma tozunu ekleyin.

• Unu yavaş yavaş ilave ederek yumuşak ama ele yapışmayan bir hamur yoğurun.

3. Şekil Verin ve Pişirin

• Ceviz büyüklüğünde parçalar koparıp yuvarlayın.

• Yağlı kağıt serilmiş fırın tepsisine dizin.

• Önceden ısıtılmış 170°C fırında yaklaşık 15 dakika pişirin (çok kurutmamaya dikkat edin).

4. Şerbete Batırma

• Fırından çıkan sıcak kurabiyeleri, soğuk şerbete batırın.

• 2-3 saniye şerbette bekletip çıkarın.

• Servis tabağına alın.

5. Servis Önerisi

• Üzerine hindistan cevizi, Antep fıstığı ya da çikolata sos gezdirebilirsiniz.

---

🍽️ Püf Noktaları

• Kurabiyeleri fırında fazla tutarsanız kuru olur, kıvamına dikkat edin.

• Şerbetin mutlaka soğuk olması gerekir, aksi halde kurabiyeler dağılır.

• Şerbette fazla bekletmeyin, sadece 2-3 saniye yeterlidir.

Epifiz bezi (ya da diğer adıyla pineal bez), beynin ortasında, iki beyin yarımküresi arasında yer alan küçük bir endokrin bezdir. En bilinen işlevi, melatonin adı verilen hormonu üretmek ve salgılamaktır.

Epifiz Bezinin Başlıca Görevleri:

1. Melatonin Üretimi ve Salgılanması:

   • Melatonin, vücudun biyolojik saatini (sirkadiyen ritim) düzenler.

   • Gece karanlıkta daha fazla salgılanır, gündüz ise baskılanır.

   • Uyku-uyanıklık döngüsünü kontrol etmede temel rol oynar.

2. Uyku Düzeni:

   • Epifiz bezi sayesinde vücut gece olduğunu “anlar” ve uykuya geçiş başlatılır.

   • Melatonin üretimi bozulduğunda uykusuzluk veya uyku bozuklukları ortaya çıkabilir.

3. Jet Lag ve Mevsimsel Duygudurum Bozuklukları:

   • Zaman dilimi değişikliklerine adaptasyonda ve bazı depresyon türlerinde (özellikle mevsimsel duygudurum bozukluğu) melatoninin rolü vardır.

4. Hormonların Ritmik Salınımı:

   • Melatonin üretimi, diğer hormonların salınımını da dolaylı olarak etkileyebilir (örneğin, üreme hormonları).

---

Ek Bilgi:

• Epifiz bezi eskiden “üçüncü göz” olarak da adlandırılmıştır çünkü ışığa karşı duyarlılığı ve ruhsal işlevlerle ilişkisi olduğuna inanılmıştır.

• Kalsiyum birikimi nedeniyle yaş ilerledikçe kireçlenme gösterebilir ve görüntüleme yöntemlerinde kolayca görülebilir.

“Teneşir”, İslam dininde cenaze işlemleriyle ilgili bir terimdir. Arapça kökenli bir kelime olup, özellikle şu anlamda kullanılır:

Teneşir: Vefat eden kişinin yıkanması (guslü) için kullanılan özel tahta veya mermer sehpaya verilen isimdir.

Dini bağlamda kullanım:

• Teneşir, cenaze yıkama işlemi sırasında ölünün yatırıldığı ve yıkandığı yerdir.

• Camilerde veya gasilhanelerde özel olarak bulunur.

• Genellikle kolay temizlenebilir malzemeden yapılır ve ölü yıkama ritüellerine uygun şekilde tasarlanır.

Özetle:

Teneşir = Ölen kişinin yıkanırken yatırıldığı masa/sehpa.

Bu kelime bazen mecazi anlamda da kullanılır; örneğin halk arasında “teneşiri boylamak” ifadesi, “ölmek” anlamında mecaz olarak kullanılır.

Lakerda en iyi torik balığından yapılır. Torik, palamut ailesinden bir balıktır ve özellikle 1–1.5 kg ağırlığında olanları lakerda için idealdir. Çünkü bu boyuttaki torikler, hem yeterince yağlıdır hem de eti sert ve dayanıklıdır — bu da tuzlama ve bekletme işlemi sırasında parçalanmadan lezzet kazanmasını sağlar.

Ancak torik bulunamadığında, şu balıklar da lakerda yapımında tercih edilebilir:

• Palamut: Daha küçük boyutlu olduğu için lakerdası daha az yağlı olur, ama uygun bir alternatiftir.

• Orkinos (ton balığı): Özellikle büyük balıklardan alınan sırt eti kullanılarak yapılabilir.

• Lüfer: Daha nadir kullanılır ama uygun yağ oranına sahip olduğu için tercih edilebilir.