İngilizcede “Cuma” Ne Demek? Friday Kelimesinin Anlamı ve Kökeni

Türkçe’de “cuma” olarak bildiğimiz günün İngilizcedeki karşılığı “Friday”dir. Peki, “Friday” kelimesinin kökeni neye dayanıyor ve ne anlama geliyor? Bu yazımızda, Friday kelimesinin etimolojisini ve kültürel önemini inceleyeceğiz.

Friday Kelimesinin Kökeni: İskandinav Mitolojisine Bir Bakış

Friday kelimesi, adını İskandinav mitolojisindeki aşk, güzellik, bereket ve evlilik tanrıçası Frigg (veya Freya)‘dan almıştır. Bu nedenle “Friday” kelimesi, kelime kökeni olarak “Frigg’in günü” anlamına gelir. İskandinav mitolojisinde Frigg, Odin’in eşidir ve tanrıçalar arasında önemli bir yere sahiptir. Cuma gününün bu tanrıçaya adanmış olması, o günün bereket ve aşkla ilişkilendirilmesine yol açmıştır.

Cuma = Friday: Temel Bilgiler

• Cuma = Friday (İngilizce Karşılığı)
• Anlam/Köken: Frigg’in Günü (İskandinav Tanrıçası)
• Haftanın: Beşinci günü

Friday Kelimesinin Kullanımına Dair Örnek Cümleler

İngilizcede “Friday” kelimesinin kullanımını daha iyi anlamak için aşağıdaki örneklere göz atabilirsiniz:

• I’m so glad it’s Friday! (Cuma olduğuna çok sevindim!)
• We’re going out for dinner on Friday night. (Cuma akşamı yemeğe çıkıyoruz.)
• The meeting is scheduled for Friday afternoon. (Toplantı cuma öğleden sonra planlandı.)
• Friday is my favorite day of the week. (Cuma, haftanın en sevdiğim günü.)

Friday Kelimesinin Kültürel Önemi

Çoğu kültürde Cuma, haftanın son iş günü olarak kabul edilir ve hafta sonunun başlangıcını müjdeler. Bu nedenle genellikle kutlama ve rahatlama duygusuyla ilişkilendirilir. “Thank God it’s Friday (TGIF)” (Tanrı’ya şükür cuma!) ifadesi, bu duyguyu en iyi şekilde yansıtır ve dünya çapında yaygın olarak kullanılır.

Sonuç olarak, “Friday” kelimesi sadece haftanın bir gününü ifade etmekle kalmaz, aynı zamanda zengin bir mitolojik kökene ve kültürel öneme sahiptir. Artık İngilizcede “cuma” ne demek sorusunun cevabını ve Friday kelimesinin ardındaki anlamı biliyorsunuz.

Hayır, vatoz balığı elektrik çarpmaz.

Vatozlar genellikle elektrik üretme yeteneğine sahip değildir. Savunma ve saldırı mekanizmaları kuyruklarındaki zehirli iğne üzerinedir. Tehlike anında kuyruklarını kamçı gibi savurarak bu iğneyle yaralayabilirler. Bu iğne zehir salgılar ve ciddi ağrıya, bazen enfeksiyona yol açabilir.

Elektrik çarpmasıyla bilinen türler ise vatozlarla karıştırılan **elektrikli vatoz (torpil balığı)**dır. Torpil balıkları:

• Gerçekten elektrik üretir

• Savunma ve avlanma amacıyla şok verebilir

• Akdeniz ve Ege’de nadiren görülür

Özetle:

• Vatoz: Elektrik yok, zehirli iğne var

• Torpil balığı: Elektrik var, iğne yok

“İnsan balığı” olarak bilinen canlı, olm ya da bilimsel adıyla Proteus anguinus’tur.

Yaşadığı yerler:

• Yeraltı mağara suları

• Karstik yer altı nehirleri ve gölleri

• Özellikle Balkanlar’da yaygındır:

  • Slovenya

  • Hırvatistan

  • Bosna-Hersek

  • Karadağ

  • İtalya’nın kuzeydoğusu

Temel özellikleri:

• Tamamen karanlık ortamlarda yaşar

• Gözleri körelmiştir, görme yetisi yoktur

• Derisi açık pembe-beyaz olduğu için “insan balığı” denir

• Suda yaşayan bir semender türüdür, balık değildir

• Çok yavaş metabolizmaya sahiptir; yıllarca aç kalabilir

Leonardo Fibonacci (asıl adıyla Leonardo of Pisa), resmî bir okul ya da üniversite eğitimi almamıştır. Eğitimini büyük ölçüde Kuzey Afrika’da, özellikle Bugia (günümüzde Cezayir’de Béjaïa) kentinde almıştır.

Detaylandırmak gerekirse:

• Babası Guglielmo Bonacci, Pisa Cumhuriyeti adına Bugia’da ticaretle ve gümrük işleriyle görev yapıyordu.

• Fibonacci, genç yaşta babasının yanına giderek burada Arap matematikçilerin kullandığı matematik yöntemlerini öğrendi.

• Özellikle Hint-Arap rakam sistemi, cebir ve pratik hesaplama teknikleriyle Bugia’da tanıştı.

• Daha sonra Akdeniz çevresinde (Mısır, Suriye, Yunanistan, Sicilya) seyahat ederek matematik bilgisini geliştirdi.

Bu birikimin sonucu olarak 1202’de yazdığı Liber Abaci adlı eserle Avrupa’ya Hint-Arap sayı sistemini tanıttı ve modern matematiğin gelişimine büyük katkı sağladı.

“Kelebek hastalığı” olarak bilinen Epidermolizis Bülloza (EB), genetik kaynaklı bir hastalıktır. Yani sonradan ortaya çıkan bir durum değil; kişi doğuştan bu hastalıkla dünyaya gelir.

Neden olur?

EB’nin temel nedeni, deri katmanlarını birbirine bağlayan proteinlerin eksik ya da hatalı üretilmesidir. Bu proteinler (örneğin keratin, kolajen veya laminin), derinin sağlam ve dayanıklı olmasını sağlar.
Eksik ya da bozuk olduklarında:

• Deri son derece hassas olur

• En ufak sürtünme, baskı veya darbe ile su toplar (bül oluşur)

• Yaralar zor iyileşir ve kolay enfekte olabilir

Nasıl geçer?

EB kalıtsal bir hastalıktır. Genler aracılığıyla:

• Anne ve babadan birlikte geçebilir (otozomal resesif),

• Ya da tek ebeveynden geçmesi yeterli olabilir (otozomal dominant).

Ailede daha önce görülmemiş olsa bile, taşıyıcı ebeveynlerden çocukta ortaya çıkabilir.

Bulaşıcı mı?

Hayır.
Kesinlikle bulaşıcı değildir; temasla, kanla veya hava yoluyla geçmez.

Türleri var mı?

Evet, hastalığın şiddetine göre farklı tipleri vardır:

• Basit tip (daha hafif)

• Junctional tip

• Distrofik tip (daha ağır seyirli)

• Kindler sendromu

Tedavisi var mı?

Şu an için kesin bir tedavisi yoktur, ancak:

• Yaraların bakımı

• Enfeksiyonların önlenmesi

• Beslenme desteği

• Ağrı kontrolü

ile yaşam kalitesi artırılabilir. Gen ve hücre tedavileri üzerine çalışmalar devam etmektedir.

İsterseniz;

• Bebeklerde nasıl anlaşılır,

• Kaç yaşa kadar yaşanır,

• Günlük bakım nasıl yapılır

“100 Temel Eser” tek bir sabit liste ve tek bir sayfa sayısı standardına sahip değildir.
Milli Eğitim Bakanlığı’nın zaman içinde yayımladığı ilköğretim ve ortaöğretim 100 Temel Eser listeleri vardır ve baskıya/yayınevine göre sayfa sayıları değişir.

Aşağıda en çok bilinen eserlerden örnek bir seçki ve ortalama sayfa sayıları yer almaktadır (genelde İş Bankası, Can, İnkılap vb. baskılar esas alınmıştır):

Türk Edebiyatından

• İnce Memed – Yaşar Kemal → ~430 syf

• Çalıkuşu – Reşat Nuri Güntekin → ~410 syf

• Kuyucaklı Yusuf – Sabahattin Ali → ~220 syf

• Sinekli Bakkal – Halide Edip Adıvar → ~350 syf

• Araba Sevdası – Recaizade Mahmut Ekrem → ~200 syf

• Felâtun Bey ile Râkım Efendi – Ahmet Mithat → ~280 syf

• Yaban – Yakup Kadri Karaosmanoğlu → ~200 syf

• Ateşten Gömlek – Halide Edip Adıvar → ~180 syf

• Mai ve Siyah – Halit Ziya Uşaklıgil → ~430 syf

Dünya Edebiyatından

• Suç ve Ceza – Dostoyevski → ~700 syf

• Sefiller – Victor Hugo → ~1.500 syf

• Vadideki Zambak – Balzac → ~350 syf

• Don Kişot – Cervantes → ~900–1.000 syf

• Robinson Crusoe – Daniel Defoe → ~300 syf

• Gulliver’in Gezileri – Jonathan Swift → ~320 syf

• Tom Sawyer’ın Maceraları – Mark Twain → ~280 syf

• İki Şehrin Hikâyesi – Charles Dickens → ~450 syf

• Notre Dame’ın Kamburu – Victor Hugo → ~550 syf

Kısa – Orta Hacimli Olanlar

• Küçük Prens – Antoine de Saint-Exupéry → ~110 syf

• Fareler ve İnsanlar – John Steinbeck → ~120 syf

• Beyaz Diş – Jack London → ~200 syf

• Martin Eden – Jack London → ~450 syf

Önemli Notlar

• Sayfa sayıları çeviri, punto, kısaltılmış baskı gibi nedenlerle ciddi biçimde değişebilir.

• Okullarda kullanılan bazı baskılar özellikle kısaltılmıştır.

Batman, il olmadan önce Siirt iline bağlıydı.

Daha net ifade etmek gerekirse:

• Batman, 1990 yılına kadar Siirt ilinin bir ilçesiydi.

• 16 Mayıs 1990 tarihinde çıkarılan 3647 sayılı Kanun ile il statüsü kazandı.

Sınavlarda ve genel kültür sorularında beklenen cevap doğrudan Siirttir.

Kıbrıs’ın Yunanistan’a katılması fikrini ifade eden terim **“Enosis”**tir.

Enosis, özellikle 20. yüzyıl boyunca Kıbrıslı Rumlar arasında savunulan, adanın Yunanistan’la birleşmesini amaçlayan siyasi ve ideolojik bir harekettir.

Demir emiliminde iki temel form bulunur ve emilim kalitesi bu forma göre değişir:

1. Hem demir (Hayvansal kaynaklı) – En iyi emilen demir

• Emilim oranı: %15–35

• Kaynaklar: Kırmızı et, tavuk, balık, sakatat

• Özellik: Emilimi mide ve bağırsak tarafından kolayca gerçekleşir; diğer besinler tarafından çok fazla engellenmez.

2. Non-hem demir (Bitkisel kaynaklı)

• Emilim oranı: %2–10 (hem demire göre çok daha düşüktür)

• Kaynaklar: Baklagiller, ıspanak, pazı, kuru meyveler, tahıllar, yumurta

• Özellik: Emilimi fitatlar, kalsiyum, çay–kahve tanenleri gibi maddeler tarafından kolay engellenir.

Emilimi Artırmanın Yolları

• Bitkisel demiri C vitaminiyle birlikte tüketmek (limon, biber, portakal).

• Yemekle birlikte çay–kahve içmemek (en az 1–2 saat ara).

• Fazla kalsiyum alımını demirle aynı öğünde almamak.

Sonuç

En iyi emilen demir: Hayvansal kaynaklı hem demir.

ürkiye’de okul müdür yardımcılarının derse girme saatleri, bağlı oldukları kurum türüne ve kadrolarına göre Milli Eğitim Bakanlığı’nın norm kadro ve ders yükü düzenlemelerine göre belirlenir. Genel çerçeve şu şekildedir:

1. Müdür Yardımcılarının Ders Yükü (Kadrolu Öğretmen Statüsünde Olanlar)

• Müdür yardımcıları haftada 6 saat zorunlu derse girmekle yükümlüdür.

• Bu 6 saatin üzerindeki dersler ek ders ücretiyle verilir.

• Fiilen derse girilmesi şarttır.

2. Okul Türüne Göre Farklılıklar

• İlkokul, ortaokul ve liselerde kural aynıdır: Minimum 6 saat.

• Meslek liselerinde atölye ve meslek derslerine giren yönetici öğretmenlerde program gereği saat artabilir.

3. Nöbet ve Diğer Yönetim Görevleri

Derse girme saatlerinden bağımsız olarak;

• Yönetim görevi için aylık karşılığı 2 saat ek ders,

• Gerektiğinde nöbet ücreti,

• Kurs-program olursa ayrıca ücret doğabilir.

Özet

Okul müdür yardımcısı haftada en az 6 saat derse girer.
Bu, güncel MEB yönetmeliklerine göre standart uygulamadır.

İstersen okul türüne göre (İHL, MTAL, özel okul vb.) tam tabloyu da hazırlayabilirim.