Çığ düşmesi, kar kütlesinin eğimli bir yamaçtan aşağıya doğru aniden kaymasıyla meydana gelir. Bu olayın oluşması için birkaç temel faktörün bir araya gelmesi gerekir:
1. Kar Tabakasının Yapısı
Kar tabakası farklı katmanlardan oluşur. Bu katmanlar arasında zayıf bir tabaka varsa (örneğin gevşek kar, kristalize olmuş kar, buz tabakası), üzerindeki ağır kar kütlesini taşıyamaz hale gelir. Bu durum çığ riskini artırır.
2. Eğim
Çığlar genellikle 30–45 derece arasındaki eğimlerde meydana gelir. Bu açı, yerçekiminin karı aşağıya çekmesi için en uygun eğimdir. Daha dik yamaçlarda kar zaten kolay tutunamaz, daha düz alanlarda ise yeterli itki oluşmaz.
3. Kar Yükü / Yeni Yağan Kar
Yoğun kar yağışı sonrası kar tabakasına binen yük artar. Eğer alttaki katman zayıfsa, bu yeni kar tabakası bir tetikleme ile aşağıya kayabilir.
4. Hava Koşulları
-
Hızlı ısınma veya güneşlenme, karın alt katmanlarını eriterek zayıflatır.
-
Rüzgar, karı yamaçlara taşıyarak dengesiz yük birikmesine neden olabilir.
5. Titreşim veya İnsan Etkisi
Kayakçılar, dağcılar, motorlu araçlar veya doğal olarak oluşan küçük depremler gibi dış etkiler zayıf tabakayı harekete geçirerek çığın düşmesine neden olabilir.
Çığ Türleri
-
Tabaka çığı (Plaka çığı): En tehlikeli türüdür. Sert kar tabakası geniş bir alanda kırılıp kayar.
-
Toz kar çığı: Hafif ve kuru kar, hızla havada savrularak aşağıya iner.
-
Islak kar çığı: Erimiş, ağır kar yavaş ama kuvvetli şekilde hareket eder.