Evet, birçok kertenkele türü, tehlike anında kuyruğunu bırakma yeteneğine sahiptir. Bu savunma mekanizmasına “ototomi” denir. Kertenkeleler, bir yırtıcı veya tehlike tarafından yakalandıklarında, bazen kuyruklarını kasıtlı olarak bırakabilirler.
Bu mekanizma, kertenkelenin vücudunda belirli zayıf noktaların (fraktür düzlemleri) bulunmasına dayanır. Yırtıcı bir hayvan kertenkelenin kuyruğunu yakaladığında, kertenkele bu zayıf noktadan kuyruğunu koparabilir. Kopan kuyruk, kas spazmları nedeniyle hızla hareket eder, bu da yırtıcının dikkatini dağıtarak kertenkelenin kaçma şansını artırır.
Bırakılan kuyruğun hareketi, yırtıcının dikkatini çekmeye ve onu meşgul etmeye yardımcı olabilirken, kertenkele geri kalan vücuduyla güvenli bir yere kaçar. Birçok kertenkele, bıraktıkları kuyruğun yerine zamanla yeniden bir kuyruk büyütebilir. Ancak, yeni büyüyen kuyruk genellikle orijinalinden farklıdır hem yapısal hem de renk açısından.
Kuyruğunu bırakmak kertenkelenin enerji ve kaynaklarını tüketen bir eylemdir, bu nedenle sadece gerçekten tehlikede olduklarında bu savunma mekanizmasını kullanırlar.