Hızlı kontrol listesi (özet)

1. Geri Dönüşüm Kutusu’nu boşalt.

2. Disk Temizleme (Disk Cleanup) çalıştır — Sistem dosyalarını temizle seçeneğiyle.

3. Geçici dosyaları sil (%temp%, C:\Windows\Temp).

4. İndirilenler (Downloads) klasörünü temizle / büyük dosyaları taşı.

5. Kullanılmayan programları kaldır (Ayarlar → Uygulamalar).

6. Windows Update/Önceki Windows sürümlerini kaldır (Disk Cleanup → System files).

7. Büyük dosyaları bulup sil veya taşı (WinDirStat/TreeSize veya PowerShell).

8. HDD ise birleştir (defrag); SSD ise birleştirmeyin — yerine Optimize (TRIM) çalıştırın.

9. Sistem Geri Yükleme noktalarını yönet (eski noktaları sil).

10. Tarayıcı önbelleklerini temizle.

Adım adım (detaylı)

1) Basit temizlik

• Geri Dönüşüm Kutusu → sağ tık → Empty Recycle Bin (Tümünü boşalt).

• Downloads (İndirilenler) klasörünü gözden geçir, gereksizleri sil veya harici diske taşı.

2) Windows Disk Temizleme (Disk Cleanup)

1. Başlat menüsüne disk cleanup yazın ve çalıştırın.

2. Sürücü olarak C: seçin.

3. Açıldıktan sonra Clean up system files (Sistem dosyalarını temizle) düğmesine tıklayın — tekrar C: seçin.

4. “Previous Windows installations”, “Windows Update Cleanup”, “Temporary files”, “Delivery Optimization Files” gibi kalemleri işaretleyip OK ile temizleyin.
   (Not: “Previous Windows installation(s)” — eski Windows yükseltme dosyalarını siler; büyük yer açar.)

3) Geçici dosyalar ve uygulama önbellekleri

• Win + R → %temp% → açılan klasörü tümünü seçip silin (bazı dosyalar kullanımda olabilir).

• Win + R → C:\Windows\Temp → yönetici izinleriyle içini temizleyin.

• Tarayıcılarda: Chrome/Edge/Firefox → geçmiş/önbelleği temizle.

4) Uygulamaları kaldırma ve büyük dosyaları bulma

• Ayarlar → Uygulamalar → Uygulamalar ve özellik bölümünden gereksiz programları kaldırın.

• Büyük dosyaları bulmak için:

  • Üçüncü parti: WinDirStat veya TreeSize Free (görsel, hızlı).

  • PowerShell (hızlı liste): Yönetici Powershell açıp:

    Get-ChildItem -Path C:\ -Recurse -ErrorAction SilentlyContinue |
Where-Object {!$_.PSIsContainer} |
Sort-Object Length -Descending |
Select-Object -First 20 FullName, @{Name='MB';Expression={[math]::Round($_.Length/1MB,2)}}


    Bu en büyük 20 dosyayı listeler — hangi dosyalar yer kaplıyor görüp karar verirsiniz.

5) Sistem dosyaları, Windows Update temizliği

• (Disk Cleanup → System files) seçeneğiyle Windows Update Cleanup, Temporary Windows installation files vb. kalemleri işaretleyin.

• Çok yer kaplıyorsa, eski System Restore noktalarını silebilirsiniz:

  • Denetim Masası → Sistem → Sistem Koruması → C: seç → Configure → Delete (eski geri yükleme noktalarını kaldır).

6) HDD / SSD için optimizasyon

• HDD: Başlat → defrag veya Optimize Drives → birleştir (defragment) yapın.

• SSD: defrag yapmayın. Optimize (TRIM) çalıştırmak yeterli — Windows otomatik yapar, ama isterseniz aynı pencereden çalıştırabilirsiniz.

7) Pagefile / Hiberfil / Sistem ayarları (ileri düzey)

• Uyku görüntüleri ve hibernation dosyası çok yer kaplayabilir:

  • Hibernation kapatmak (hiberfil silinir): Yönetici Komut İstemi’nde:

    powercfg -h off


  • Pagefile (swap) boyutunu değiştirmek karmaşık olabilir — genelde otomatik bırakmak güvenlidir. İleri düzey kullanıcılar için.

8) Bulut / Dosya Gezgini ipuçları

• OneDrive/Google Drive gibi senkron klasörlerin sadece çevrimiçi modunu kullanarak yer açabilirsiniz.

• Dosya Gezgini → Görünüm → Details görünümünde tarihe veya boyuta göre sıralayıp temizleyin.

Son kontroller ve öneriler

• Temizlik sonrası Disk Yönetimi veya This PC’de boş alanın arttığını doğrulayın.

• Düzenli bakım için: Settings → System → Storage → Storage Sense’i açıp otomatik temizlemeyi etkinleştirin.

• Önemli: Sistem klasörlerindeki bilinmeyen dosyaları silmeyin. Eğer bir dosyanın ne olduğunu bilmiyorsanız önce arayın veya bana yazın; birlikte değerlendirelim.